Сэриигэ барбыт дьоннорун солбуйан оҕо-дьахтар, оҕонньор-эмээхсин колхуоска үлэлии хаалбыттара. Ити бириэмэҕэ куһаҕан наар аанньа диэн этэллэринии сэрии буолбутун бастакы-иккис сылларыгар аһыыкалаах уот кураан сатыылаан от, бурдук үүммэккэ улахан аччыктааһын, хоргуйуу буолбута, ол нэһилиэнньэҕэ улахан ыар содуламмыта. Бу курдук ыарахан балаһыанньаҕа колхуостаахтар биир өйүнэн-санаанан түүнү-күнүһү аахсыбакка туран дьаныардаахтык үлэлииллэрэ, сэрии кыайарын …
Нэһилиэгиҥ историятын төһө билэҕин?Күндэйэҕэ буойуннарга аналлаах бастакы мас өйдөбүнньүгү нэһилиэк бастыҥ уустара Филипп Евсеев уонна Семен Трофимов Улуу Кыайыы 20 сылыгар анаан, оскуола былаһааккатыгар туппуттара. Ону Кыайыы 35 сылыгар пааркаҕа көһөрбүттэрэ.Билигин, Күндэйэ пааркатыгар баар, сэриигэ охтубуттарга аналлаах бетон өйдөбүнньүгү 1990 сыллаахха бэс ыйыгар, мин салайар тутууга биригээдэм уолаттарыныын туппуппут, оҥорбуппут. …
Ахтыы Дьоруой-ийэ Ирина Мисаиловна Филиппова (1936-20..) 2014 сыллаахха суруйбут ахтыыта. «Мин 1936 сыллаахха тохсунньу 2 кунугэр Чакыр нэһилиэгэр төрөөбүтүм. Ийэм Андреева Анна Дмитриевна, аҕам Максимов Мисаил Спиридонович. Бииргэ төрөөбүттэр биэспит. Мин 5 саастаахпар тулаайах хаалан, сэрии сылларыгар эрэй бөҕөнөн улааппытым, ыалларага лэппиэскэ сиир иһин илии-атах буолар этим, кыра …
АХТЫЫ Мин, Романова-Варламова Татьяна Андреевна, сэрии сылларыгар оскуолаҕа үөрэнэр оҕо этим. Сэрии маҥнайгы сылыгар төрдүс кылааска үөрэнэрим, 1941 сыл кыһыныгар саҥа дьылтан ыалга ыһыктанан олорор, аһылыга суох буолан уурайбытым. Кыһыл Харыйалаах колхуока үлэлээбитим. Ол кыһын бурдук астыыр молотилкаҕа ат үүрээчиннэн үлэлэппиттэрэ, саас бурдук ыһыытыгар буоланы икки барамньыны холбуу кэлгийэн, …
Харыйалаах колхоз бэрэсэдээтэлэ-(1941-1949с.) Семен Николаевич Харыйалаах колхозка–дойду үрдүнэн тыҥааһыннаах, былдьаһыктаах, мүччүргэннээх кэмнэригэр 1941-1949 сс. бэрэсэдээтэлинэн үлэлээбитэ. Кини маннык эппиэттээх кэмҥэ колхуостаахтар этэҥҥэ олоруохтаах олохторун тэрийиэхтээҕин таһынан ааҥнаабыт сэриигэ кыайар-хотор туһугар бурдугу үүннэрэн, эти, арыыны оҥорторон, судаарыстабаҕа туттаран сэриилэһэр Армияҕа көмөлөһөр сыал-сорук туоларын туһугар хаһааҥҥытааҕар даҕаны күүрээннээх үлэни …
